Van Kolenschuur tot Kerk, 75 jaar Capelle aan den IJssel: “Gedenk heel de weg die de HEERE u geleid heeft.” Deut. 8:2:
De geschiedenis van de Gereformeerde Gemeente in Capelle aan den IJssel begint in een omgeving waar mensen leefden die gehecht waren aan de bevindelijk‑gereformeerde leer. Al vanouds is er een volk te vinden dat de waarheid die naar de godzaligheid is beminde. De invloed van ds. Th. van der Groe, die in de 18e eeuw in het nabijgelegen Kralingen arbeidde, wordt door historici genoemd als geestelijke voedingsbodem.
In de 19e eeuw werd de prediking in de Hervormde Kerk steeds voorwerpelijker, waardoor er groepjes ‘verontrusten’ ontstonden die thuis samenkwamen om preken te lezen en over het bevindelijke leven te spreken. Uit één van deze groepen ontstond het Hervormd Lokaal.
In het begin van de 20e eeuw zochten andere Capellenaren hun geestelijke thuis in Rotterdam. Sommigen bezochten de diensten van Oud Gereformeerde predikanten, anderen liepen naar de Gereformeerde Gemeente aan de Boezemsingel, waar ds. G.H. Kersten voorging. De afstand (anderhalf uur lopen, enkele reis) was echter groot, vooral voor ouderen en kinderen. Daarom vroegen Capellenaren toestemming om in hun eigen dorp diensten te houden. De classis Rotterdam gaf toestemming, mits men zelf voor een locatie zorgde. (tekst gaat verder onder foto)
Foto: de kerk aan De Ruyterstraat
Zo werd in 1935 een voormalige kolenschuur in de De Ruyterstraat gehuurd. Op 18 april 1935 werd de eerste dienst gehouden, waarin ds. Kersten preekte over Jesaja 14:32. Bezoekers moesten soms zoeken naar het gebouw, dat nauwelijks als kerk herkenbaar was. Toch groeide de afdeling van Rotterdam-Centrum, snel. De schuur werd vergroot, er kwamen catechisaties en doopdiensten, en een commissie behartigde de belangen van de Capelse afdeling. Dr. C. Steenblok, die in Kralingseveer woonde, ging maandelijks voor. (tekst gaat verder onder foto)
Foto: Het interieur van de kerk aan De Ruyterstraat
De jaren ’30 waren economisch zwaar, maar kerkelijk vruchtbaar. De Gereformeerde Gemeenten, vooral Rotterdam‑Centrum, groeiden sterk door geestelijke opwekking. Er kwamen veel mensen tot bekering. Velen kwamen tot de volle zekerheid des geloofs. Dat heeft ook de Capelse gemeente gestempeld. Student M. Blok ging voor het eerst voor in 1942.
Na de oorlog groeide de afdeling verder. Pas in 1951 (23 mei) werd Capelle een zelfstandige gemeente. Ds. M. Blok leidde de instituering en preekte over Hebreeën 13:8. De kolenschuur was inmiddels te klein en bouwvallig, waardoor besloten werd een nieuwe kerk te bouwen aan de Doormanstraat (Capelle-West). Dit karakteristieke kerkgebouw werd in 1953 geopend met een preek over Psalm 84:2-3.
In 1959 kreeg de gemeente haar eerste eigen predikant: ds. G.A. Zijderveld uit de USA. De gemeente groeide snel door de verhuizing van Rotterdamse stedelingen. Onder ds. G.J. van den Noort (1965–1971) bloeide het verenigingsleven en werd de kerk te klein. Rond 1970 telde Capelle 1185 leden. Zijn bediening werd gezegend. Uitgeweken werd naar schoolgebouwen en andere kerken. In 1970 werd een nieuwe kerk gebouwd in Middelwatering: Elim, met 1000 zitplaatsen. Rond die tijd ontstond vanuit Capelle de gemeente van Krimpen aan den IJssel. Ds. Van den Noort preekt vaak vier keer per zondag. (tekst gaat verder onder foto)
Foto: het interieur van het huidige kerkgebouw aan de Doormanstraat
Vanaf dat moment had de gemeente twee kerkgebouwen: de Moriakerk in West en Elim in Middelwatering. Onder ds. L. Blok (1973–1979) en ds. P. Blok (1980–1986) groeide de gemeente verder. Er was één predikant voor twee kansels. De gemeente telde toen rond de 1700 zielen.
Na jaren van overleg besloot de gemeente in 1990 tot splitsing. Op 1 januari 1992 werd de gemeente verdeeld in twee zelfstandige gemeenten: West en Middelwatering. De laatste gezamenlijke dienst vond plaats op oudejaarsavond 1991, waarin ds. P. Mulder preekte over Psalm 90:1: “HEERE! Gij zijt ons geweest een Toevlucht van geslacht tot geslacht.”
We mogen 75 jaar trouw en goedheid gedenken: ‘Zijn trouw en waarheid houdt haar kracht tot in het laatste nageslacht’.
De kerkenraden van Capelle aan den IJssel-Middelwatering en -West
P.S. Dit artikel krijgt een toevoeging op donderdag 28 mei a.s.